In het meerjarenplan 2009-2015 zijn twee sporen te onderscheiden: het profiel van Samenlevingsopbouw en de thematische werking.

Het profiel

De gemeenschappelijke Missie en het referentiekader van Samenlevingsopbouw maken duidelijk waarvoor de sector staat. Samenlevingsopbouw Vlaanderen begeleidt een traject om de missie en het referentiekader te actualiseren en bij te sturen. Daarna wordt er ruime bekendheid aan geven, zowel binnen als buiten de sector.

Samenlevingsopbouw wil het voor maatschappelijk kwetsbare groepen makkelijker maken om hun grondrechten op te eisen. Bovendien wil de sector de leefbaarheid in de steden en op het platteland verhogen. Daarbij staan er twee Kernopdrachten centraal: een politieke en een agogische. In het kader van de politieke kernopdracht versterkt Samenlevingsopbouw Vlaanderen opbouwwerkers zodat ze meer invloed kunnen uitoefenen op het beleid. Voor het agogische luik worden de buurt- en opbouwwerkers ondersteund om in hun projecten de participatie van maatschappelijk kwetsbare groepen te verhogen.

De sector Samenlevingsopbouw streeft naar de betrokkenheid van kwetsbare groepen, zowel in de doelstellingen als in de manier van werken. Participatie is een constante zorg van en uitdaging voor buurt- en opbouwwerkers. In de loop van dit meerjarenplan zal Samenlevingsopbouw Vlaanderen haar denken en praktijk over participatie vernieuwen en verrijken.

De thematische werking

Samenlevingsopbouw Vlaanderen versterkt de buurt- en opbouwwerkers in hun ondersteuning van kwetsbare groepen. Het recht op Wonen is daarbij het uitgangspunt, zowel op de sociale als op de private huisvestingsmarkt. Dit programma zet beleidsmakers ertoe aan om het woonbeleid aan te passen zodat maatschappelijk kwetsbare groepen toegang krijgen tot betaalbare en kwalitatief goede woningen. Samenlevingsopbouw Vlaanderen ondersteunt VIVAS, het netwerk van sociale huurders op Vlaams niveau.

Wat Onderwijs betreft versterkt Samenlevingsopbouw Vlaanderen de opbouwwerkers in de Lokale Overlegplatforms (LOP). Zij ondersteunen kwetsbare groepen bij de realisatie van hun recht op onderwijs. Dit gebeurt in het kader van het decreet Gelijke Onderwijskansen. Bovendien kaart Samenlevingsopbouw Vlaanderen bij het beleid de problemen aan waarmee deze groepen geconfronteerd worden. Samenlevingsopbouw Vlaanderen zet de komende jaren in op de ontwikkeling van goede praktijken met betrekking tot gelijke onderwijskansen.

Op het vlak van Arbeid wil Samenlevingsopbouw Vlaanderen erop toezien dat beleidsinstanties rekening houden met de situatie en positie van groepen die uitgesloten worden op de gewone arbeidsmarkt.

Samenlevingsopbouw Vlaanderen neemt het voortouw in de sector om de thema’s Gezondheid en Maatschappelijke dienstverlening te verkennen. Daaruit moet duidelijk worden welke werking de sector rond die twee thema’s zal opzetten.

Het thema Fysieke en sociale leefbaarheid krijgt heel wat aandacht van de sector. De veelheid en diversiteit aan ontplooide werking binnen de Regionale Instituten vraagt om een uitklaring van het begrippen- en methodologische kader op niveau van de sector. Daarom zal Samenlevingsopbouw Vlaanderen het begrip leefbaarheid eerst uitklaren en er een concrete inhoud aan geven. Op die manier kunnen buurt- en opbouwwerkers gerichter en efficiënter werken aan de sociale en fysieke leefbaarheid en zo nodig samenwerkingsverbanden aangaan met andere sectoren.

Het Lokaal sociaal beleid is een belangrijk instrument om maatschappelijk kwetsbare groepen bij het lokale beleid te betrekken. Samenlevingsopbouw Vlaanderen wil op dit vlak vooral betere voorwaarden tot participatie realiseren.

Samenlevingsopbouw Vlaanderen heeft ook een luik Internationale samenwerking. Zo werken we actief mee aan de uitwisselingsprojecten van het Europees netwerk van landelijke organisaties in de Samenlevingsopbouw (CEBSD).