Bij de Kom-Af in Roeselare kunnen mensen terecht voor een koffie en een babbel. Ze leren er nieuwe mensen kennen, spenderen er op een leuke manier hun vrije tijd, leren er af en toe iets bij, en als ze problemen hebben, verwijzen de aanwezige professionals hen naar de juiste diensten door.


“Ik kom hier nu twee jaar. In het begin af en toe, nu elke namiddag dat het open is. Ik praat met andere bezoekers. Dat doet me goed. Ik weet niet wat ik zonder de Kom-Af zou moeten.”

Annya is 55 en woont in Roeselare. Op haar 34e viel ze door een scheiding in een diepe depressie. Vanwege problemen aan haar been verbood de dokter haar om te gaan werken. Annya belandde in armoede. Door de Kom-Af krijgt ze weer moed.


Kom Af 1


‘Inloophuis de Kom-Af in Roeselare is een Stek’, legt Lieze Pareit, opbouwwerkster bij Samenlevingsopbouw West-Vlaanderen uit. ‘Een Stek is een nieuw model dat Samenlevingsopbouw samen met SAM, steunpunt Mens en Samenleving, naar voor schuift in de strijd voor meer sociale bescherming. Een Stek kan verschillende vormen aannemen. Het kan een buurtwerking zijn, maar ook een sociaal restaurant of een inloopcentrum. Wel is het steeds een samenwerking tussen sociale organisaties. Zo is de Kom-Af een partnerschap tussen Samenlevingsopbouw West-Vlaanderen, Welzijnshuis-Roeselare, CAW Centraal West-Vlaanderen en VOC Opstap.

In een Stek organiseren de professionals samen met de bezoekers een laagdrempelig aanbod waarbij er aandacht is voor doorverwijzing, politiseren, ontmoeting en leren. Op die manier is een instrument in de strijd tegen onderbescherming.

 

Een afspraak voor mij gemaakt

Annya kan niet lang blijven. Ze heeft straks een afspraak bij het SVK van Roeselare. De medewerkster van het Welzijnshuis, die steeds in de Kom-Af aanwezig is, heeft samen met Annya de afspraak gemaakt. Annya heeft dringend een andere woning nodig. Dat is niet eenvoudig. Sinds kort heeft ze een hondje. Dat is fijn, want nu is ze niet meer alleen. Maar veel eigenaars laten geen huisdieren toe. Bovendien moet het een gelijkvloers zijn. Met haar been kan ze geen trappen doen. En vooral … de huur mag niet te hoog liggen, want Annya moet met een invaliditeitsuitkering rondkomen, waarbij ze wekelijks leefgeld ontvangt van de collectieve schuldenregeling.’

‘Het appartement waar ik nu woon is helemaal niet geïsoleerd. De warmte vliegt er langs ramen en kieren buiten. Ik stook elektrisch en heb ondertussen een schuld bij de leverancier.  In mijn hoofd pieker ik heel de tijd over hoe ik minder kan verbruiken. Dat is echt stressen. In de krokusvakantie is mijn kleinzoon vier dagen op bezoek gekomen. Natuurlijk heb ik het appartement toen goed verwarmd. Voor hem doe ik alles. Maar dat betekent wel dat ik me nu extra zorgen maak. Gisteren ben ik dan maar om 19u gaan slapen, want in bed verbruik ik niets. Toen ik dat hier vertelde, hebben ze mij die afspraak bij het SVK gemaakt. Ik hoop dat er iets van komt. Een goed, betaalbaar appartement zou voor mij een rustpunt betekenen. Een basis om al mij andere problemen mee op te lossen.’


Met de stad aan tafel

Met de signalen die de professionals opvangen gaan ze aan de slag. ‘Het is belangrijk dat we die vicieuze cirkel doorbreken’, weet Lieze. ‘We zien dat als mensen niet genoeg geld hebben om van te leven, ze in een ongezond appartement terechtkomen, ziek worden, daardoor niet kunnen gaan werken, en dus geen deftig inkomen hebben. Zo zijn we weer bij af. Het is met die boodschap dat we naar het beleid stappen.’
 
‘In de vele babbels die we hier doen, komt dat steeds vaker naar boven’, vertelt Lieze. ‘Mensen hebben het steeds moeilijker om de eindjes aan elkaar te knopen. Hier komen nogal wat bezoekers die met weinig moeten rondkomen. Sommigen ontvangen een leefloon, maar dat is gewoon te laag om deftig van te kunnen leven. Bovendien wordt het leven duurder. De energiefactuur stijgt, mensen hebben het steeds lastiger om, zoals Annya, een betaalbare en kwaliteitsvolle woning te vinden. Ik heb de indruk dat vooral de alleenstaande ouders het water aan de lippen staat.’

De medewerkers van de Kom-Af overleggen regelmatig met de beleidsmedewerker Armoede van de stad. Lieze geeft aan dat die samenwerking goed loopt. ‘Roeselare heeft een goed systeem van aanvullende steun, maar de stad is natuurlijk gebonden aan de beperkte middelen en de regelgeving die ze van hogere beleidsniveaus opgelegd krijgt. Tegelijk zien we dat er lokaal veel mogelijk is. Een tijdje terug hebben we met een werkgroep van mensen uit de Kom-Af een traject gelopen om de dienstverlening van het Welzijnshuis te verbeteren. Dat was een groot succes.’

 

Kom Af 2

 

Een nieuwe vriendin leren kennen

Annya vertelt dat ze gisterennamiddag voor het eerst alleen de bar open gehouden heeft bij Kom-Af. ‘Ik wou dat doen, omdat ik niet alleen wil krijgen. Financieel heb ik niets over, maar ik heb wel tijd om dat terug te geven. Voor mij was het ene grote stap. Makkelijk was het niet. Ik was blij dat Lieze er was om mij te helpen. Je moet weten: tijdens mijn depressie ben ik letterlijk vier jaar niet buiten gekomen. Mijn zoon deed de boodschappen, want ik kon het niet aan om iemand te zien. Toen ik hier voor het eerst binnen stapte, kende ik niemand. Het heeft best lang geduurd eer ik een gesprek durfde aanknopen. Alweer was het Lieze die me daarbij over de streep getrokken heeft’

In een Stek kunnen mensen  ongegeneerd binnen wandelen voor een tas koffie en een babbel. Op die manier leren ze nieuwe mensen kennen. “Ze organiseren hier ook allerlei activiteiten om onze vrije tijd op een fijne manier te spenderen’, vertelt Annya. ‘Nog niet zo lang geleden konden we mee naar de film. Dat was fijn. Het maakte mijn hoofd leeg. Gelukkig gaan we in groep, want alleen durf ik daar niet binnen gaan. Ik heb die middag wat afgelachen en heb er een nieuwe vriendin leren kennen.’

‘Het is belangrijk dat bezoekers een netwerk hebben’, benadrukt Lieze. ‘Mensen geraken niet van de ene moment op het andere in de problemen. Meestal begint het met iets kleins. Soms durven ze dan niet de stap naar de hulpverlening zetten, of weten niet waar ze terecht moeten. Ik heb het al vaak gezien. Als ze op die sleutelmomenten de juiste steun krijgen, dan escaleren hun problemen niet. Dat is exact waar we met het model van de Stek voor willen zorgen. Dat is voor iedereen beter: voor de mensen zelf, maar ook voor de samenleving.’


Mensen leren wat hun rechten zijn

Om dezelfde reden organiseert een Stek regelmatig vormingen. Bezoekers moeten weten wat hun rechten zijn, en waar ze die kunnen laten gelden. ‘In de Kom-Af nodigen we bijvoorbeeld de stads- en welzijnsdiensten uit. Ze komen uitleggen hoe ze werken en wat ze voor mensen kunnen betekenen. Op die manier heb ik ook mijn handen vrij voor het groeps- en beleidswerk. Dat schiet er soms van tussen, zeker nu we door de vermaatschappelijking steeds meer mensen met complexe psychiatrische problemen over de vloer krijgen.’

Annya geeft alvast aan dat ze al veel opgestoken heeft in de Kom-Af. Ik weet nu beter waar ik voor welke hulp terecht kan. Maar ik leer hier ook elke keer bij hoe ik op een goede manier met mensen moet omgaan. Was er maar een Stek in mijn buurt geweest toen al mijn problemen begonnen. Dan was ik nooit zo diep gevallen.’


Dit E-mail adres wordt beschermd tegen spambots. U moet JavaScript geactiveerd hebben om het te kunnen zien.

 

Foto's: Samenlevingsopbouw West-Vlaanderen