Bij het Lokerse ontmoetingshuis de Moazoart gaan ze actief op zoek naar mensen, die de weg naar de dienstverlening nog niet gevonden hebben. Het is een rode draad door heel hun werk.

Moazoart is Lokers dialect voor meikever. Nog niet zo lang geleden werd het tot mooiste typisch Lokerse woord gekozen. Toen de bezoekers van het ontmoetingshuis in de Krekelstraat een naam moesten kiezen voor hun plek, twijfelden ze geen moment. Het typeert de werking van De Moazoart. “Wij hebben hier evenveel te zeggen als de betaalde krachten”, drukt Danny me op het hart. Opbouwwerker Bert Renier gaat nog verder: “Eigenlijk proberen we daar geen onderscheid tussen te maken en dat is deel van ons succes.”

Naast Bert zit Danny. Hij is de drijvende kracht achter de jaarlijkse fuif van het ontmoetingshuis.. Samen met zijn vrouw Angela, die zich er ook heeft bijgezet, is hij een regelmatige bezoeker. Tenslotte vervoegt ook Dirk het gesprek. Na een carrière in de bankwereld zocht hij een nuttige tijdsinvulling. Ondertussen is hij de kok van De Moazoart die bijvoorbeeld twee keer in de week voor verse soep zorgt. Samen vertellen ze me hoe De Moazoart dagelijks de strijd tegen onderbescherming aangaat.

De Moazoart1


Een eigen onderzoek

De Moazoart is een samenwerkingsverband tussen Samenlevingsopbouw Oost-Vlaanderen, Horizon en CAW Oost-Vlaanderen. Naast die initiatiefnemers is het ontmoetingshuis ingebed in een netwerk van lokale welzijns- en middenveldorganisaties, zoals het Gezondheidscentrum en Vormingplus. Bert vertelt me dat De Moazoart er gekomen is uit een nood. ‘ We merkten dat er in Lokeren niet behoorlijk wat armoede was, maar ook een te klein aanbod van diensten voor mensen in een maatschappelijk kwetsbare positie. Bovendien waren de weinige voorzieningen die er wel waren, te weinig bekend.’

We schrijven 2009. Om de omvang van de problemen in te schatten, startten de initiatiefnemers met een bevraging van 132 mensen uit hun doelgroep en een 60-tal andere lokale welzijnsorganisaties. Het onderzoek bevestigde hun vermoeden. Meer zelfs: de situatie is nog erger dan gedacht. Ook de officiële kansarmoedecijfers logen er niet om: Lokeren telde 8 procent geboortes in kansarme gezinnen. Het Vlaams gemiddelde lag toen op  tegenover 6,7 procent.  Maar liefst 22 procent van de Lokerse lagere schoolleerlingen waren minimaal één keer blijven zitten tegenover 15 procent in gans Vlaanderen. Het gemiddeld jaarlijks inkomen, tenslotte, ligt in Lokeren 690 euro lager dan gemiddeld.

Bert herinnert zich nog goed hoe ze in het begin met amper vier mensen samenkwamen. “Toen zaten we nog in het jeugdhuis. Wat we daar deden? Vanalles eigenlijk. Ik herinner me bijvoorbeeld dat één van onze mensen beweerde dat zij goed paardenworsten kon klaar maken. We hebben haar aan die belofte gehouden en dat werd een erg gezellige middag. De mensen die er waren hebben zich geamuseerd, vertelden dat voort en brachten hun vrienden en kennissen mee. Eigenlijk hebben we onze vrijwilligers tot ambassadeurs gebombardeerd. Dat is de juiste keuze gebleken, want uiteindelijk is mond-aan-mondreclame toch het beste.”

Ongeveer drie jaar later bereikt de Moazoart 500 à 600 Lokerenaars. Bert is daar trots op, maar erkent ook dat er nog veel werk is. “Lokeren telt 6000 mensen die recht hebben op een OMNIO-statuut. Zij leven in een situatie waarbij er niet veel moet gebeuren of ze vervallen in armoede. Wij ontvangen daar ongeveer 10 procent van. Dat wil zeggen dat een grote groep mensen ons nog niet kent of we hen nog niet bereiken. Daarom proberen we als basisvoorziening steeds zo laagdrempelig mogelijk te werken.“

De Moazoart5


Op vraag van de bezoekers

De Moazoart baseert zich op de basisschakelmethodiek. Dat wil zeggen dat ze werken aan vorming, hulpverlening, belangenbehartiging, ontmoeting en vrije tijd. “Vooral die twee laatste functies zien we als onze visvijver om nieuwe mensen naar hier te krijgen”, vertelt Dirk me. “Elke week organiseren we een ontbijt. Het is een moment waarop de bezoekers kennis kunnen maken met ons aanbod. Aansluitend vindt er telkens een activiteit plaats. Dat kan een fietstocht zijn, maar ook een uitstap of een computerles, die Danny hier geeft.”

Een andere succesfactor is de vraaggerichte manier van werken. Bert benadrukt dat De Moazoart zijn bezoekers niets opdringt. “Heel ons aanbod is op vraag van onze bezoekers. De kern van ons werk is onze oren open houden. Luisteren naar mensen, naar hun problemen, naar wat zij willen. Neem onze vormingen over gezondheid. We kunnen wel lessen organiseren over wat wij denken dat mensen in armoede moeten leren om gezond te leven. Maar ik weet uit ervaring dat de zaal dan leeg zal zijn. Als ik echter hoor dat verschillende bezoekers klagen over vereenzaming of reuma, of vragen stellen over seksualiteit op oudere leeftijd, dan zoeken we iemand om daarover iets te komen vertellen. Telkens blijkt dat dat werkt.

“Maar het gaat ook over kleinere zaken”, vult Danny aan. “Als we met een aantal vrijwilligers een keertje zin hebben in wortelsoep, dan gaat Dirk die proberen te maken. Ook worden we heel nauw betrokken bij de bouw van het nieuwe gebouw voor de Moazoart.” Wij waren ook de eerste die de plannen mochten inkijken”, vertelt Angela. “Bovendien mogen we samen de inrichting bepalen. Welke kleur moeten de muren hebben? Welke kamer zal waarvoor dienen. We bespreken dat in groep en moeten dan overeen komen. Dat zijn soms stevige discussies, maar we leren zo wel samenwerken.”


Een merknaam

Bert is zichtbaar trots op het draagvlak dat De Moazoart op korte tijd heeft opgebouwd in Lokeren . “De Moazoart is een spinnenweb van mensen die de handen in elkaar hebben geslagen zonder onderscheid van afkomst of professionele situatie. Ik mag zeggen dat wij ondertussen een merknaam zijn. We hebben T-shirts, logo’s, stickers ...  en werken samen met andere organisaties, ook van buiten de welzijnssector trouwens. Zo helpen een aantal van onze bezoekers mee op de Lokerse feesten of tijdens andere evenementen. We zijn geen armoedeproject dat verdoken in een hoekje zit. Onze bezoekers komen er fier voor uit dat ze bij De Moazoart horen.”

De Moazoart4


Geen afhankelijkheid

Een andere belangrijke pijler van De Moazart is belangenbehartiging. Zo zit Danny in een werkgroep die met tewerkstelling bezig is. “Eigenlijk was ‘schulden’ het oorspronkelijke thema. Dat mag ook niet verbazen omdat heel veel mensen hier in collectieve schuldbemiddeling zitten. Maar al snel begrepen we dat een correct betaalde job de manier is om mensen een vast inkomen te geven waarmee ze uit de problemen kunnen komen. Daarom denken we na over wat er moet gebeuren opdat iedereen werk kan vinden. Ik geloof daarbij heel erg in arbeidsherverdeling.”

Bert benadrukt dat ze ook heel concreet zoeken naar manieren om mensen terug aan de slag te krijgen. Daarbij doet De Moazoart een beroep op zijn netwerk. Onder meer de VDAB, het Vlaams Netwerk, Resoc en microStart zijn hier de eerste partners. “Maar soms geven we ook individuele bezoekers een zetje. Ik herinner me dat we via een bezoeker ontdekten dat een Poolse man hier in Lokeren al 12 weken in zijn auto sliep. Dat was een bekwame man met een heel vlotte babbel. We hebben die in bad gestoken, geschoren, propere kleren aan gedaan en mee langs interimkantoren genomen. Uiteindelijk hebben we hem aan het werk gekregen. Op dezelfde manier zijn we nu bezig met een groep Marokkaanse vrouwen die niet zo goed Nederlands kunnen. We zijn realistisch genoeg om te weten dat dat vandaag ervoor zorgt dat die in het reguliere arbeidscircuit geen kans krijgen. Daarom willen we zelf werk uitvinden. We denken aan een eigen cateringbedrijf voor recepties, want deze dames kunnen wel koken.”

De nadruk op tewerkstelling is niet toevallig. Bij De Moazoart zijn ze er als de dood voor om mensen afhankelijk te maken. “Wij willen mens sterk genoeg maken zodat ze op eigen benen kunnen staan. Mensen hebben veel potentieel, ook als ze in armoede verzeild geraken. Het is niet omdat je arm bent dat je niks kan. Sommige mensen verdwijnen eens ze een job gevonden hebben. Ik denk bijvoorbeeld aan Joerie die nu geen tijd en energie meer heeft om zich in De Moazoart te laten zien. We missen hem wel, maar op zich vinden we dat fantastisch.”

Die aanpak wordt door de bezoekers wel gesmaakt. Angela ziet ook een belangrijk verschil met het OCMW. “Als ik daar een vraag heb, proberen ze dat voor mij op te lossen. Dat kost minder tijd, zie ik ze denken. Terwijl ze hier in De Moazoart aangeven waar ik moet gaan zoeken. Door dingen zelf te doen, leer ik veel. Uiteraard staan ze me wel bij als blijkt dat het me niet lukt. En als ze het zelf niet weten, sturen ze me door. Dat kan want hier zitten alle organisaties samen in de zorggroep dus doorverwijzen kan op efficiënte wijze.”


Werken aan onderbescherming

De Zorggroep is een manier waarop De Moazoart de strijd tegen onderbescherming aanbindt. Dirk maakt er deel van uit. “Op geregelde tijdstippen zitten we met andere welzijnsorganisaties en officiële instanties, zoals het OCMW, samen om concrete dossiers vooruit te helpen. Dat zijn vaak mensen die met de rug tegen de muur staan en geen enkele oplossing meer zien. Samen kijken wij dan wat er nog mogelijk is. Zo hadden we een tijdje geleden een man die letterlijk en figuurlijk een enkelband meesleepte. Hij wou werken, maar wist niet precies waar hij mocht gaan en staan. Wij hebben dat dan via een advocaat voor hem uitgezocht. Daarna hebben we samen een job gezocht en zijn werkgever overtuigd om hem een kans te geven.”

Bovendien maken ze in De Moazoart gretig gebruik van alternatieve netwerken, vooral bij mensen met een andere etnisch-culturele achtergrond. “Wij bereiken nogal wat mensen van vreemde afkomst. De meesten van hen kennen wel iemand in hun gemeenschap - een vriend, een broer, een neef – die in de problemen zit en de weg naar de juiste instanties niet vindt. Door de taal te spreken en de precieze culturele gevoeligheden te kennen, kunnen we mensen overtuigen om toch hulp te zoeken. Eens ze die stap gezet hebben, kunnen onze bezoekers ook meegaan om te tolken.  Die aanpak voorkomt veel misverstanden.”

Tegelijk is het de ambitie van het ontmoetingshuis om ook structureel zaken te veranderen. De bezoekers verzamelen verhalen, stellen dossiers op en halen daar krijtlijnen uit om op opbouwende manier zaken aan te kaarten. “In het begin verliep dat moeilijk”, herinnert Bert zich. “Vroeger was er bijvoorbeeld nooit kritiek op het OCMW. In het begin kwam dat hard aan, maar die moeilijke start is uitgepraat. Nu zitten we regelmatig samen. Het OCMW en het CAW pikken zaken op die uit dat overleg komen. Zo gaan maatschappelijk werkers binnenkort zes maanden na afsluiting van hun dossier cliënten opbellen ter opvolging. Op die manier komen mogelijke nieuwe problemen tijdig aan het licht.”

De Moazoart3


Een eigen gebouw

Het zijn allemaal kleine successen die de mensen van het ontmoetingshuis boeken, maar hun grote trots is het nieuwe gebouw waarvan de werken in mei 2014 gestart zijn. “Op een dikke twee jaar tijd hebben we daar 400.000 euro voor opgehaald. Dat is gebeurd via allerhande geldinzamelacties, de fuiven die we organiseerden en subsidies van bijvoorbeeld voormalig staatsecretaris voor Armoedebestrijding Maggie De Block. Alleen jammer dat ons eigen  stadsbestuur het niet nodig achtte om een financiële bijdrage te leveren. Maar goed: binnen tien jaar gaan we samen eigenaar zijn van ons gebouw. We zijn daar bijzonder fier op.”

Het nieuwe gebouw was een noodzaak. Al was het maar omdat De Moazoart stilaan het slachtoffer van zijn eigen succes werd. “Hier in de Krekelstraat kampen we geregeld met plaatsgebrek waardoor sommige activiteiten niet samen plaats kunnen vinden”, vertelt Dirk ons. “Bovendien liggen we op de nieuwe locatie vlak bij enkele armere buurten waardoor het makkelijker wordt om die mensen ook te bereiken.”

Danny en Angela gaan volledig op in de fuiven, de barbecues en de acties van Music for life waarmee ze dit onwaarschijnlijke bedrag bijeen gebracht hebben. Maar vooral kijken ze uit naar de dag dat ze in hun nieuwe gebouw kunnen intrekken en gaan kunnen zeggen: “daar heb ik aan meegewerkt.”


Dit E-mail adres wordt beschermd tegen spambots. U moet JavaScript geactiveerd hebben om het te kunnen zien.

 

 

Terug naar overzicht